Zelf pizza oven buiten bouwen: complete handleiding

Je staat met een biertje in de hand naar je gazon te staren en denkt: hier moet een pizza oven buiten komen. Geen gedoe met een dure kant-en-klare pizzaoven kopen, maar zelf iets bouwen waar je trots op bent. Een echte houtoven waar de vonken van afspatten en de temperatuur naar 400 graden schiet.

Dit is je complete handleiding. We gaan niet moeilijk doen met complexe berekeningen. We bouwen gewoon. Stap voor stap.

Zet je schop maar klaar.

Wat je nodig hebt voor je outdoor pizza oven

Voordat je begint, moet je het materiaal hebben. Dit is niet het moment voor half werk.

Een pizza oven buiten moet tegen een stootje kunnen. We bouwen met vuurvaste materialen en een stevige fundering. Verwacht een kostenplaatje van zo’n €400 tot €600, afhankelijk van waar je je materialen koopt.

• Fundering: 10 zakken snelbeton (€5 per stuk), grind en zand (€50 totaal).
• Stenen: Ongeveer 150 vuurvaste chamottestenen (€1,50 per stuk). Geen gewone bakstenen, die barsten.
• Isolatie: 2 platen vuurvaste isolatieplaten (calciumsilicaat), 5 cm dik (€60 per plaat).
• Bouwmaterialen: Lijm voor vuurvaste stenen (refractaire lijm, €15 per zak), mortel voor het metselen.
• Metaal: Een metalen hoekprofiel (50x50x4mm) voor de boog, en een ijzeren rooster.
• Extra: Een emmer, troffel, waterpas, meetlint, handschoenen en een oude bakplaat voor het deeg.

Bij de bouwmarkt of online bij een specialist zoals Van Nistelrooij of een vuurvaste webshop.

Je hebt het volgende nodig: Check of je een vergunning nodig hebt. Voor een kleine houtoven in je achtertuin is dit meestal niet nodig, maar hou rekening met de rookrichting. Je wil je buren niet constant in de rook zetten.

Stap 1: De fundering graven en gieten

Een stevige fundering is de basis van je outdoor pizza oven. Zonder dit stort je oven binnen een jaar in.

Je begint met afzetten. Pak een meetlint en zet een vierkant af van 120 cm bij 120 cm.

Gebruik de 3-4-5 regel voor perfecte hoeken: 3 meter aan de ene kant, 4 meter aan de andere, de diagonaal moet 5 meter zijn. Graven maar. Je moet ongeveer 30 cm diep gaan.

Haal het gras eruit en graaf een gat van 120x120x30 cm. Stamp de bodem aan. Gooi er nu 10 cm grind in en stamp weer aan. Dit zorgt voor drainage.

Tip: Gebruik een waterpas om te checken of het beton waterpas staat. Een scheve oven is een ramp om te metselen.

Je wil geen water onder je oven. Vul daarna de rest op met snelbeton.

Meng 1 zak beton met water volgens de instructies op de zak. Giet het in het gat tot de rand.

Laat dit minimaal 48 uur uitharden. Niet korter. Ga je eerder metselen, dan zak je door je hoeven. Gebruik deze tijd om je stenen te sorteren. Leg de mooiste stenen apart voor de zichtkant.

Stap 2: Het ovenvoetje en de isolatie

Op het droge beton bouwen we de voet. Dit is het plateau waar de eigenlijke oven op komt te staan. We gebruiken hier gewone bakstenen voor.

Je bouwt een rechthoekige bak van 100 cm bij 100 cm en 20 cm hoog.

Dit doe je in drie lagen stenen. Gebruik normale mortel (cement + zand).

Dit hoeft niet vuurvast te zijn, alleen dragend. Meet regelmatig. Je wil dat de bak waterpas is.

Gebruik je waterpas bij elke steen. Werk de zijkanten netjes af.

Na ongeveer 4 uur is de mortel stevig genoeg om verder te gaan (bij droog weer). In de bak die je nu gemaakt hebt, komt de isolatie. Dit is cruciaal voor de hittebehoud van je pizza oven buiten. Leg de vuurvaste isolatieplaten (calciumsilicaat) op de bodem van je bak.

Je hebt nu een laag van 5 cm dik. Zaag de platen eventueel op maat met een handzaag.

Ze moeten precies passen. Dit is je warmtebuffer.

Zonder deze platen verdwijnt de hitte direct de grond in.

Stap 3: De vloer en de koepel metselen

Hier begint het echte werk. De vloer van je pizza oven.

Leg vuurvaste stenen plat op de isolatie. Gebruik vuurvaste lijm. Je hebt ongeveer 20 stenen nodig voor de vloer.

Leg ze strak tegen elkaar. De naden mogen maximaal 3 mm zijn. Gebruik waterpas om te checken dat alles recht ligt, net zoals bij de fundering van je pizzaoven. Een oneffen vloer zorgt voor wiebelige pizzabodems.

Nu de koepel. Dit is het spannendste deel.

We bouwen een ronde boog. Je kunt een mal maken van zand of een emmer die je ondersteboven zet, maar de makkelijkste manier is een mal van een krant of karton. Teken een halve cirkel met een diameter van 80 cm.

Dit wordt de binnenzijde van je oven. Begin met de eerste laag stenen rondom de mal. Gebruik de chamottestenen.

Snijd ze bij met een slijptol als dat nodig is (draag een bril!).

De eerste laag zet je schuin naar binnen toe. De volgende lagen bouw je op tot een koepel. Je hebt ongeveer 80 stenen nodig voor een koepel van 80 cm diameter.

Werk met de vuurvaste lijm. Laat elke laag even drogen voordat je verder gaat (ongeveer 1 uur).

Bouw door tot je een gat van 30 cm diameter overlaat bovenin.

Dit is de schoorsteenopening.

Stap 4: De schoorsteen en de opening

Een pizza oven zonder goede trek is als een auto zonder uitlaat. De rook moet weg.

Je kunt een kant-en-klare schoorsteenkap kopen (€30-€50) of er zelf een bouwen. Wij gebruiken een metalen pijp van 15 cm diameter. Deze zet je op de opening bovenop de koepel.

Metsel een verhoging van stenen rondom de opening. Zorg dat de pijp stevig vastzit.

Gebruik hittebestendige kit om de naden dicht te maken. De pijp moet minimaal 50 cm boven de koepel uitsteken. Dit voorkomt dat de wind de rook terugblaast en zorgt voor een goede trek. Zorg dat je het juiste gereedschap voor je houtoven bij de hand hebt; de opening moet namelijk breed genoeg zijn om een pizzaschep in te stoten.

Ongeveer 40 cm breed en 25 cm hoog. Gebruik hier eventueel een stuk metaal of een oude deur om de vorm te houden terwijl je de stenen zet. Vergeet niet: de opening moet smaller zijn dan de koepel om de hitte vast te houden.

Stap 5: Afwerking en uitharden

Nu is je oven gebouwd, maar nog niet klaar. Je moet hem afwerken.

Je kunt de buitenkant stuken met hittebestendige mortel of gewoon de stenen laten zien.

Veel mensen doen er een laagje klei op voor een rustieke look. Dat kan met gewone klei (€10 per zak). Meng het met zand en water tot een dikke pap.

Smeer dit over de buitenkant van de koepel. Dit ziet er mooi uit en helpt isoleren. Let op: de schoorsteen moet vrij blijven. Het uitharden is essentieel.

Laat de oven minimaal 3 dagen drogen zonder aan te steken. Als je te snel stookt, barsten de stenen.

Na 3 dagen ga je de eerste stookbeurt doen. Dit is de 'curingsessie'.

Veelgemaakte fout: Meteen vol gas stoken. Doe dit niet. Begin klein.

Start met een klein vuurtje van enkele stukjes hout. Laat dit 2 uur branden. Doe de volgende dag een iets groter vuurtje.

Na 3 dagen stoken kun je de oven op volle temperatuur brengen.

Gebruik gedroogd hout (beuken of eik). Nat hout geeft rook en weinig hitte.

Verificatie-checklist: Is je oven klaar?

Voordat je je eerste pizza bakt, loop je deze checklist af. Niets is zo vervelend als een oven die niet werkt omdat je iets vergeten bent.

• Stabiliteit: Schud zachtjes tegen de zijkant. Beweegt er iets? De fundering moet steenhard zijn.
• Waterpas: Leg een waterpas op de bakvloer. Scheef? Dan moet je nog bijstorten of bijslijpen.
• Roet: Is de schoorsteen vrij? Check op bouwresten of vogelnesten.
• Isolatie: Voel na het eerste stookje aan de onderkant (de voet). Als die gloeit, is de isolatie niet goed.
• Hittebestendigheid: Brandt het vuur fel en oranje? Dan is de oven droog genoeg.

Als je overal 'ja' op hebt, is het tijd. Haal je pizzaschep tevoorschijn, maak het deeg klaar en gooi die eerste pizza erin. Binnen 90 seconden moet hij knapperig zijn. Geniet ervan! Je hebt nu een echte outdoor pizza oven gebouwd die niet onderdoet voor een dure gekochte versie. Benieuwd naar de levensduur van je zelfbouw oven?